करको दर बढाएको आलोचना खेपिरहेका स्थानीय तहले आम्दानीको वैकल्पिक बाटो पर्यटन क्षेत्रलाई बनाउन थालेका छन् । ओझेलमा परेका पर्यटकीय स्थलको सम्वर्धन गरी आन्तरिक र बाह्य पर्यटक भित्र्याउन स्थानीय तहहरु लागिपरेका हुन् ।

कतिपय स्थानीय तहले आफ्नो क्षेत्रमा रहेको पर्यटक लोभ्याउने स्थानको सम्वर्धनको योजना अघि बढाएका छन् भने कतिपयले नयाँ संरचना नै खडा गरेर आन्तरिक र बाह्य पर्यटक आकर्षिण गर्न थालेका छन् ।

रुपन्देहीको देवदह नगरपालिकाले पर्यटनलाई नै मुख्य नारा बनाएको छ । नगर प्रमुख हिराबहादुर खत्रीका अनुसार आर्थिक वर्ष ०७५/७६ को नीति तथा कार्यक्रमको लक्ष्य नै ‘पर्यटन, कृषि र पूर्वाधार : समृद्ध देवदहको मूल आधार’ तय गरिएको छ । केही लगानीमा नै पर्यटक तान्न सके आम्दानीको स्रोत राम्रो बनाउन सकिने नगरपालिकाको विश्वास छ ।

नगरपालिकालाई पर्यटकीय क्षेत्रको हवका रुपमा विकास गर्ने उद्देश्यका साथ गत आर्थिक वर्षदेखि नै वडा नम्बर-७, शीतलनगरमा बहुद्देश्यीय भवन ‘कोसेली घर’ निर्माण कार्य सुरु गरिएको छ । यस्तै, देवदह नगरपालिकाले वडा नम्बर-४, भवानीपुरमा ‘द गोल्डेन टेम्पल अफ लिभिङ बुद्ध’ निर्माण गरिरहेको छ । निर्माण सकिएपश्चात नगरपालिकाले शान्तिका अग्रदूत गौतम बुद्धसँग सम्बन्धित र ऐतिहासिक, पर्यटकीय क्षेत्रको जानकारी प्रदान गर्न सूचना केन्द्रको रुपमा विकास गर्ने लक्ष्य लिएको छ ।

नगर प्रमुख खत्री देवदहलाई प्राचीन कोलिय राजधानी तथा बुद्धको मावली स्थलको रुपमा रहेको यथार्थलाई राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय रुपमा चिनाउन लागिरहेको बताउँछन् । देवदहले होमस्टेको अवधारणासमेत अघि बढाएको छ । नगरपालिकाको वडा नम्बर ६, सरनटाँडी, वडा नम्बर ३, शिशुपुर र वडा नम्बर १०, मुढाबासमा होमस्टेको सम्भाव्यता अध्ययन र तालिम सम्पन्न गरी तीनै स्थानमा ‘स्थानीय होमस्टे सञ्चालन समिति’ गठन गरी सञ्चालन प्रक्रिया अगाडि बढाइएको छ ।

नगरपालिकाको पुरातात्विक एवं धार्मिक महत्व रहेका भवानीपुर, खयरडाँडा, वैरीमाई र कन्यामाईमध्ये कन्यामाईमा लुम्बिनी विकास कोषको सहयोगमा पुरातात्विक वस्तु उत्खनन गरिएको छ भने वडा नम्बर ९ मा रहेको पुरातात्विक महत्वको मंगल पुस्कारिणी दह नगरपालिका र लुम्बिनी विकास कोषको सहयोगमा संरक्षण एवं स्तरोन्नति भइरहेको छ । त्यस्तै, धार्मिक महत्वको पाकरी वृक्षको संरक्षण र सम्वर्धन, पाकरी वृक्ष जाने बाटो स्तरोन्नति तथा सोलार बत्ती जडान गरी पर्यटक आकर्षित गर्ने योनजामा देवदह नगरपालिका छ ।

रुपन्देहीकै सैनामैना नगरपालिकाले पनि पर्यटकलाई लक्षित गरी विशेष योजना अघि बढाएको छ । बुद्धकालीन अवशेष सैनामैनामा पनि भेटिएकाले यसको प्रमाणीकरण गरी थप योजना अघि बढाउने तयारी गरिएको नगर प्रमुख चित्रबहादुर कार्कीले जानकारी दिए । ‘सुखी सैनामैनाबासी : समृद्ध सैनामैना नगरपालिका’ नारा लिएको नगरपालिकाले सहरी विकास मन्त्रालयसँगको सहकार्यमा ५० लाख लागतमा नगर गुरुयोजना तर्जुमा गरी अल्पकालीन, मध्यकालीन र दीर्घकालीन लक्ष्य निर्धारण गर्ने कार्य अघि बढाउँदै छ ।

संस्कृति तथा पर्यटन क्षेत्रका कार्यक्रम सञ्चालन गर्न ५३ लाख रुपैयाँ विनियोजना गरेको नगरपालिकाले ऐतिहासिक, सांस्कृतिक र धार्मिक सम्पदा संरक्षण गरी पर्यटन प्रवर्धन गर्ने लक्ष्य लिएको छ । ‘इतिहासविद, संस्कृतिविद र पर्यटनविदसम्मिलित कार्यदलको समन्वयमा सैनामैना क्षेत्र र सम्बन्धित सर्किटको अध्ययन र अनुसन्धान गर्ने कार्य अघि बढाइसकेको नगर प्रमुख कार्कीले जानकारी दिए ।

यस्तै, पर्यटक आकर्षित गर्न धार्मिक तथा पर्यटकीय हिसाबले महत्वपूर्ण मलमला, रानीकुवा, ठुलोकुवा, बोलबम धाम, महेरवाजस्ता क्षेत्रको संरक्षण र प्रवद्र्धनलाई पनि नगरपालिकाले प्राथमिकता दिएको छ । रमणीय चुरेका काखमा हरित सडक, उच्च गुणस्तरीय होटल तथा रिसोर्ट निर्माणका लागि निजी लगानीकर्तालाई प्रोत्साहन, आदिवासी थारु समुदायको संस्कृति संरक्षण र सम्वद्र्धन गर्न थारु संग्रहालय निर्माणको सम्भाव्यता अध्ययन, सैनामैना-२ मा थारु होमस्टेलगायत नगरपालिकाको यो वर्षको बजेटमा परेका छन् ।

नगरपालिकाले बोलबल धाम र मलमला क्षेत्र विकासका लागि बजेट छुट्याएको छ भने ऐतिहासिक भड्छा मेलाको आयोजना, सञ्चालन र प्रवद्र्धन, आदिवासी जनजाति महोत्सव, माघी मेलालगायतलाई समेत बजेट विनियोजन गरेको छ ।

त्यस्तै, गैडहवा गाउँपालिकाले ‘कृषि, शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगार र व्यापार पर्यटनसहितको पूर्वधार गैडहवा विकासको आधार’ नारा नै तय गरेको छ । गाउँपालिकाका अध्यक्ष बच्चुलाल केवट गैडहवा ताल क्षेत्रबाहेक तुल्सीहवा ताल, शहिद पार्क, रामजानकी मन्दिर, सन्तेश्वर घाट र जोगडेश्वर महादेवका साथै बाल उद्यानलाई पर्यटकीय क्षेत्रको रुपमा विकास गर्ने लक्ष्य लिइएको बताउँछन् ।

‘कतै नबनेको गौतम बुद्धकी पत्नी यशोधराको मन्दिर र पार्क निर्माणका लागि काम अघि बढाइसकेका छौं,’ अध्यक्ष केवटले न्युज करोबारसँग भने, ‘लुम्बिनी आउने पर्यटकलाई यशोधरा मन्दिर अवलोकन गराउने हाम्रो लक्ष्य छ ।’ त्यसका लागि गाउँपालिकाले ३० लाख बजेट विनियोजन गरेको छ । मन्दिर निर्माणका लागि पाँच जना दाताले पाँच बिघा जग्गा निःशुल्क प्रदान गरिसकेका छन् । महायज्ञबाट संकलितमध्ये २० लाख रुपैयाँ पनि मन्दिर निर्माणमै खर्च हुने गाउँपालिकाले जनाएको छ । गाउँपालिकाले अन्य पर्यटकीय गन्तव्य पहिचान तथा सम्वद्र्धनलाई पनि विशेष प्राथमिकतामा राखेको छ ।

यो पनि पढ्नुहोस्

म्याग्दीस्थित दुरलेक पर्यटकीय गन्तव्य बन्दै

प्रकाशित समय : १८:१७ बजे