गृहपृष्ठ अलैंची कृषक सम्झन्छन् : एक मनकै १ लाख २० हजार रूपैयाँ थापेका थियौं

अलैंची कृषक सम्झन्छन् : एक मनकै १ लाख २० हजार रूपैयाँ थापेका थियौं

अलैंची कृषक सम्झन्छन् : एक मनकै १ लाख २० हजार रूपैयाँ थापेका थियौं

अलैंचीको मूल्य घटेपछि भोजपुरका किसान चिन्तित बनेका छन् । गत वर्ष प्रतिमन ४० हजार रूपैयाँमा बिक्री गरेको अलैंची यस वर्ष प्रतिमन २४ हजारमा मात्र बिक्री गर्न बाध्य भएपछि किसान मारमा परेका हुन् ।

धान, तथा मकै बाली हटाएर व्यावसायिक रुपमा अलैंची खेती गरिरहेका किसानले मूल्यमा भारी गिरावट आएपछि समस्यामा परेका हुन् । गत वर्षको तुलनामा यस वर्ष ४० प्रतिशतको हारहारीमा मूल्य गिरावट आएको भोजपुरको टेम्केमैयुङ गाउँपालिका-५, चोलन्तीका अलैंची कृषक चक्रबहादुर विष्टले जानकारी दिए ।

यस वर्ष चोलन्ती गाउँमा रहेको करिब छ सय मन अलैंची प्रतिमन २४ हजारका दरले मात्र बिक्री भएको उनले बताए । “यस वर्षमा अलैंचीले सोचेजस्तो मूल्य पाएन”, विष्टले भने । अलैंचीको मूल्य घटेपछि अन्य बाली हटाएर व्यावसायिक रुपमा अलैंचीको खेतीमा लागेका किसानहरु मारमा परेको उनको भनाइ छ ।

विगतमा राम्रो मूल्य पाएपछि किसानहरुले हौसिएर अलैंची खेती गरेको भए पनि अहिले निराशा छाएको विष्टले बताए । ‘अहिले अलैंचीको व्यावसायिक खेती गरेर जीवनयापन गर्ने अवस्था छैन”, उहाँले भन्नुभयो, “मैले यस वर्ष १० मन अलैंची उत्पादन गरे । त्यसको गोडमेल तथा टिप्नका लागि एक सय ५० जना बढी खेताला लगाएको छु । अहिलेको मूल्य हेर्दा उनीहरुलाई दिने पैसा नै नपुग्ने अवस्था छ ।’

मूल्यमा गिरावट आउन थालेपछि कतिपय कृषकले बगान नै गोड्न छाडेको कृषक विष्टको भनाइ छ । यसरी नै मूल्य घट्दै जाने हो भने अलैंचीको विकल्पमा अन्य बाली लगाउनुपर्ने अवस्था आएको उनको भनाइ छ । “पाँच/छ वर्षअघिसम्म अलैंचीको मूल्य राम्रो थियो”, विष्टले भने, “हामीले नै प्रतिमन एक लाख २० हजार रूपैयाँसम्म बेचेका थियौँ । त्यो बेला मूल्य राम्रो पाएपछि धान खेत मासेर अलैंची लगाइयो अहिले समस्या भयो । समय फेरियो अब फेरि अलैंचीको विकल्पमा अरू बाली लगाउनुपर्ने अवस्था छ ।”

अलैंचीले राम्रो मूल्य पाएपछि विदेश जान छाडेर यही व्यावसायिक खेतीमा लागेको भए पनि मूल्यमा आएको गिरावटको कारण समस्या भएको युवा अलैंची कृषक सुवास विष्टले बताए ।
कुल ११ रोपनीभन्दा बढी जमिनमा खेती विस्तार गरेको भए पनि सोचेजस्तो मूल्य पाउन नसकेकेको उनको भनाइ छ । “स्वदेशमा नै केही गरौँ भनेर व्यावसायिक अलैंची खेती गरिरहेको छु”, कृषक विष्टले भने, “मूल्य स्थिर छैन । हामीजस्ता किसानको समस्यालाई ध्यानमा राखेर सरकारले बजारीकरणमा ध्यान दिन आवश्यक छ ।”

मूल्यमा आउने गिरावट, अलैंचीमा लाग्ने रोग, सुक्खा खडेरीलगायत विविध कारण अलैंचीको उत्पादन घट्दै गएको स्थानीय किसान पुष्कर विष्टले बताए । “मूल्यको कारण किसानमा निराशा छ”, उनले भने, “किसानले पहिला जस्तो मिहेनत गर्न छाडेको अवस्था छ । जसको कारण बर्सेनि उत्पादन पनि घटेको अवस्था छ । बर्सेनि मूल्य कमी हुँदै जाँदा खेती विस्तारमा पनि धेरै कृषकहरुले कमी गरेका छन् ।”

पछिल्लो समय अलैंची किसानमा निराशा छाएको जिल्ला अलैंची व्यवसायी संघ भोजपुरका अध्यक्ष नवीन प्रधानले बताए । अलैंची किसानलाई मूल्यमा आएको गिरावटसँगै रोग, किरा तथा बाँदरका कारण उत्पादनमा समस्या रहेको उनले जानकारी दिए ।“मूल्यमा आउने उतारचढावका कारण अलैंची किसानमा निराशा छ”, अध्यक्ष प्रधानले भने, “मूल्य घटेको कारण किसानको श्रम ज्याला नउठ्ने अवस्था छ । सरकारले यसको उचित मूल्य निर्धारण गरेर बजारीकरणमा ध्यान दिए किसानमा उत्साह थपिने थियो ।”

अलैंचीको उत्पादन पनि कुल बर्सेनि कमी हुँदै आएको उनको भनाइ छ । ४० रोपनी क्षेत्रमा अलैंचीको खेती गरेको भए पनि सोचेजस्तो उत्पादन नभएको उनले जानकारी दिए । जिल्लामा सात सय १९ हेक्टर क्षेत्र अलैंची खेतीयोग्य जमिन रहेको भए पनि पाँच सय ९७ हेक्टरमा अलैंची उत्पादन भइरहेको कृषि ज्ञान केन्द्र भोजपुरले जनाएको छ । केन्द्रका अनुसार गत वर्ष भोजपुरमा दुई सय ३२ मेट्रिक टन अलैंची उत्पादन थियो ।

भोजपुरको दोभाने, कुदाकाउले, साम्पाङ, अन्नपूर्ण, चम्पे, खावा, चोलन्ती, छिनामखु, किमालुङ वासिङथर्पु, तिम्मा, हेलौछा, गुप्तेश्वरलगायत १७ बढी ठाउँमा मुख्य रुपमा अलैंची उत्पादन हुने गर्दछ ।

प्रकाशित समय : १५:४१ बजे

प्रतिक्रिया दिनुहोस्

सम्बन्धित शीर्षकहरु