काठमाडौं । आरजु राइस मिल प्रालिले मधेश प्रदेशका किसानबाट करिब १० हजार मेट्रिक टन जिरा मसिनो वर्षे धान खरिद गर्ने योजना सार्वजनिक गरेको छ । प्रस्तावित खरिदको मूल्य ३९ करोड रुपैयाँभन्दा बढी हुने कम्पनीले जनाएको छ ।

कम्पनीका कार्यकारी अध्यक्ष वीरेन्द्रबहादुर बस्नेतले मधेश प्रदेशका मुख्यमन्त्रीलाई पत्र लेख्दै सर्लाही र रौतहटका किसानबाट सरकारले तोकेको न्यूनतम समर्थन मूल्यका आधारमा धान खरिद गर्ने प्रस्ताव अघि सारेका हुन् ।

कम्पनीका अनुसार किसानलाई बजारसँग प्रत्यक्ष जोड्ने उद्देश्यले धान संकलन, ढुवानी, गुणस्तर परीक्षण र खरिद प्रक्रियालाई एकीकृत रूपमा सञ्चालन गर्ने योजना बनाइएको छ । आरजु राइस मिलले किसानले न्यूनतम समर्थन मूल्यको वास्तविक लाभ लिन धान खरिद केन्द्र वा मिलसम्म पु-याउँदा लाग्ने ढुवानी खर्चमा प्रदेश सरकारबाट सहजीकरण आवश्यक रहेको जनाएको छ ।

प्रदेश सरकार, स्थानीय तह, कृषि कार्यालय, किसान समूह र सहकारीसँग समन्वय गरेर संकलन र ढुवानी व्यवस्थापन गर्न सके किसानको लागत घट्ने कम्पनीको भनाइ छ । कम्पनीले २० प्रतिशत चिस्यान र पाँच प्रतिशतसम्म भुस भएको मसिनो धानका लागि प्रति क्विन्टल ३ हजार ५ सय रुपैयाँ मूल्य प्रस्ताव गरेको छ ।

चिस्यान २० प्रतिशतभन्दा कम भए प्रत्येक एक प्रतिशत कमीमा १.२ किलोग्राम बराबरको मूल्य थपिने र भुस कम भए पनि अतिरिक्त मूल्य समायोजन हुने व्यवस्था प्रस्ताव गरिएको छ । कम्पनीका अनुसार १४ प्रतिशत चिस्यान र भुसरहित धानको मूल्य प्रति क्विन्टल ३ हजार ९ सय ६२ रुपैयाँ पुग्न सक्छ । कम्पनीले न्यूनतम समर्थन मूल्यमा धान खरिद कार्यान्वयन भए स्थानीय व्यापारीले अत्यन्त कम मूल्यमा धान खरिद गर्ने प्रवृत्तिमा कमी आउन सक्ने जनाएको छ ।

किसानलाई निश्चित बजार, उचित मूल्य, बिचौलियामाथिको कम निर्भरता तथा कटानीपछिको नोक्सानी घटाउने उद्देश्यले यो पहल अघि बढाइएको कम्पनीको दाबी छ । साथै, किसानलाई दीर्घकालीन रूपमा चामल उद्योगसँग साझेदार बनाउने लक्ष्यसमेत रहेको कम्पनीले जनाएको छ ।