हङकङको खचाखच भरिएको लेक्चर हलमा चराहरूको चिरबिर प्रतिध्वनित भयो, यद्यपि त्यहाँ एउटा पनि पक्षी उपस्थित थिएन ।

बासिन्दाहरूले, कसैले आफ्नो घाँटी थिचेर त कसैले शरीरलाई अनौठो ढङ्गले मोडेर, कोइली, खैरो माछा उल्लू र एसियाली वर्जित उल्लूको लयबद्ध आवाजको नक्कल गरे ।

एक प्रतियोगीले पहेँलो–क्रेस्टेड कोकाटूको नक्कल गर्न आकर्षक हेडगियर लगाएका थिए । यो पक्षी संसारकै सबैभन्दा सङ्कटग्रस्त प्रजातिमध्ये एक हो । करिब एक हजार दुई सयदेखि दुई हजारमध्ये केही सयमात्रै वित्तीय केन्द्र हङकङका कङ्क्रिट उपत्यकामा पाइन्छन् ।

शनिबार हङकङ बर्ड वाचिङ सोसाइटीले आयोजना गरेको पहिलो ‘बर्ड कल’ प्रतियोगितामा शीर्ष पुरस्कार जित्ने बब चानले लामो समयदेखि सहरी क्षेत्रमा बसोबास गर्ने सानो युरेसियन ट्री स्प्यारोलाई आफ्नो नक्कलको विषय बनाए ।

“मैले अरु प्रतियोगीहरूले आफ्नो सम्पूर्ण प्रयास गरेको देखेँ, र धेरै राम्रोसँग पनि नक्कल गरेका रहेछन्”, चानले भने। उनले करिब १०० जना सहभागीहरूको प्रशंसा गरे, जसलाई हरेकले आफ्नो स्वर र तालअनुसार मूल्याङ्कन गरिएको थियो ।

“यो प्रतियोगिताले चानजस्ता मानिसहरूलाई उनिहरूले सहरमा साझा गर्ने चराहरूको महत्त्वबारे सोच्न बाध्य पार्नु निकै रमाइलो छ”, न्यायाधीशमध्ये एक, हङकङका पारिस्थितिकीविद् एवं पक्षीविशेषज्ञ पल लिडरले भने, “यदि मानिसहरूले चराहरूको ख्यालै गर्दैनन् भने, तपाईं तिनीहरूलाई कसरी संरक्षण गर्न प्रेरित गर्ने ?”

“चरा र वन्यजन्तुप्रति साँचो चासो राख्ने मानिसहरू देख्दा मलाई खुशी लाग्छ । त्यो एउटा राम्रो सुरुआत हो”, उनले पारिस्थितिक चेतना जगाउने उद्देश्यले गरिएको कार्यक्रममा जोड दिँदै भने ।

हङकङ आकारमा सानो भए पनि, यहाँ पाँच सय ८० भन्दा बढी प्रजातिका चराहरू रेकर्ड गरिएको छ । यो चीनका कुल प्रजातिको करिब एक तिहाइ हो ।

यो विविधता हङकङको भौगोलिक स्थितिलाई श्रेय दिइन्छ, जहाँ पूर्वी एसियाली–अष्ट्रेलियाली प्रवासी उडान मार्गमा महत्त्वपूर्ण विश्राम स्थलको भूमिका खेलेको छ । सहरका विभिन्न आवासहरू — सिमसार, जङ्गल, झाडी र तटीय क्षेत्रहरूले यसलाई सम्भव बनाएका हुन् ।

तर पछिल्ला वर्षहरूमा, हङकङको उत्तरी भागमा भइरहेका मेगा–विकास योजनाले सिमसार क्षेत्र नष्ट गर्ने खतरा बढाएको भन्दै वातावरणविद्हरू चिन्तित बनेका छन् ।

सरकारले भने यस परियोजनाको वातावरणीय प्रभावबारे व्यक्त गरिएका डरलाई अत्यधिक बढाइचढाइ गरिएको बताएको छ ।

तर हङकङ बर्ड वाचिङ सोसाइटीका सहायक अनुसन्धान प्रबन्धक टम लीले भने, “सिमसार क्षेत्र सहरका चराहरूका लागि अत्यन्तै महत्त्त्वपूर्ण विषय हो, सिमसार जस्ता बासस्थानहरू आगामी १० देखि २० वर्षमा तीव्र सहरीकरणले दबिन नपरोस् भन्ने सुनिश्चित गर्नुपर्छ । जैविक विविधता जोगाइराख्नका लागि यो अनिवार्य हुनेछ ।”