लुलुगाई, कालीकाँक्रो, जुम्लीमार्सी  र जेठोबुढो धानका बीउ संरक्षण गर्न के ले रोक्यो ?

संसद्को कृषि, सहकारी तथा प्राकृतिक स्रोत समितिको आजको बैठकमा अधिकांश सांसद्ले कृषि विज्ञ तथा वैज्ञानिकलाई यो प्रश्न गरेका हुन् । लुलुगाई मुस्ताङ, कालीकाँक्रो मोरङ, जुम्लीमार्सी जुम्ला र जेठोबुढो धान कास्कीमा पाइने रैथाने जात र बाली हुन् । पछिल्लो समय नेपालमा उन्नत जात (हाइब्रिड) नाममा बहुराष्ट्रिय कम्पनीका थरीथरी बीउको आयात अनधिकृत रूपमा बढेपछि रैथाने जातलाई समेत संरक्षण गर्दै उत्पादनमा जोड दिन सांसद्ले बैठकमा आग्रह गरेका हुन् । बैठकमा सांसद्हरु घनश्याम खतिवडा, राजबहादुर बुढा, राधाकुमारी ज्ञवाली, रेणुकुमारी यादव, सत्यनारायण शर्मा खनालले स्थानीय बीउको मौलिकता जोगाउन विज्ञहरूलाई सुझाव दिएका थिए ।

यस वर्ष गरिमा जातको हाइब्रिड धानको बीउबाट चितवन, रौतहट, नवलपरासी, नुवाकोट, लमजुङ, गोरखा, तनहुँ, दाङ, बाँके र कैलालीमा रोपाइँ गरिएको थियो तर धानको बाली लाग्ने वर्णसंकर जातको उक्त धान आयात गरी बिक्री वितरण गर्ने कम्पनी वा फार्मलाई नेपालको बीउबिजन ऐन, २०४५ ले २५ हजार रुपैयाँ जरिवाना र आयात अनुमति पत्र खारेज गर्न सक्ने सम्मको प्रावधान तोकेको छ ।

उक्त्त ऐन संशोधन गर्न समितिमा सैद्धान्तिक छलफल भइरहेको छ । नेपालको संविधानले खाद्य सम्प्रभुतालाई सुनिश्चितता गरेको छ । बैठकमा कृषि तथा पशुपक्षी विकास मन्त्रालयका सचिव डा. युवकध्वज जिसीले बहुराष्ट्रिय कम्पनीको बीउ आयात रहर नभई बाध्यता भएको जवाफ दिँदै मात्र र गुण दुवै सँगसँगै मिलाएर उत्पादन गर्नुपर्ने बताए । (रासस)

प्रकाशित समय : २१:३२ बजे