सोल्टीमा डलरपतिको कुम्भमेला, एनआरएनएमाथि नागरिकतादेखि लगानीसम्मै प्रश्न
वि.सं.२०८० कात्तिक २ बिहीवार ०९:००
shares

नेपालका लागि नेपाली भन्दै कोटका दुई खल्तीमा यसअघि नै दुई नागरिकता बोकेर हिडिरहेका कुल आचार्य एण्ड कम्पनीलाई प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डले मंगलबार फेरि अर्काे नागरिकता थपिदिए । अर्थात् गैरआवासीय नेपालीका नाममा एनआरएनएका पूर्वअध्यक्ष कुल आचार्यले पहिलो गैरआवासीय नागरिकता पनि बुझेका छन् । यसअघि ढाट र छलछाम गर्दै दुई नागरिकता बोकिरहेका उनीहरुलाई अब देखाई–देखाई विदेश छँदा विदेशकै नागरिकता, नेपाल आउँदा नेपालकै नागरिकता बोक्न पाउने छुट सरकारले दिएको छ । ‘यो देशमा जन्मिनु नै बेकार छ’ भन्दै नागरिक्तै त्यागेर विदेश भाँसिएकाहरुलाई क्या गजब भो, सम्भवतः एउटै व्यक्तिले दुई देशको नागरिकता बोक्न पाउने विश्वकै दुर्लभ अवसर उनीहरुले पाए । प्रधानमन्त्रीले बालुवाटारमै बोलाएर गैरआवासीय नेपाली संघको कार्यकारी अध्यक्षको हैसियतमा बद्री केसी र अध्यक्षको हैसियतमा कुल आचार्यलाई नागरिकता थमाएका हुन् । यसअघि नै दुई नागरिकता र राहदानी बोकेर हिडिरहेका आचार्यविरुद्ध अहिले अर्का गैरआवासीय नेपाली प्रेम गाहा मगरले महानगरिय प्रहरी परीसर टेकुमा उजुरी हालेका छन् ।
‘उहाँले नक्कली भुटानी बनेर पासपोर्ट लिनु भएको छ ।’, गैरआवासीय नेपाली संघ बेलायतका अध्यक्ष प्रेम गाहा मगरले भने, ‘बेलायत पुगेर उताकै नागरिकता लिनु भएको छ । नेपालको राहदानी र नागरिकतासमेत प्रयोग गरिरहनु भएको छ । अहिले फेरि गैरआवासीय नागरिकता पनि लिनु भएको छ । यो गैरकानुनी छ ।
मगरले यसअघि पनि गृह र परराष्ट्र मन्त्रालयमा आचार्यविरुद्ध यही कसुरमा उजुरी हालेका थिए । तर कारबाहीको साटो उनैलाई मञ्चमा राखेर प्रधानमन्त्रीले बक्सिसमा नागरिकता बाँडेका छन् । यी दुवैले नेपाली नागरिकताको भाउ कुहिएको आलु समान बनाएका छन् । तर यसमा दोष गैरआवासीय नेपालीको मात्रै छैन । उनीहरु माग्नलाई बालुवाटार छिरेकामात्रै थिए, प्रचण्ड नेतृत्वको सरकारले संविधान, ऐन र कानुन नै संसोधन गरि नागरिकता थमाईदियो । किनकि सरकारलाई अझै आश छ, उनीहरुले नेपालमा लगानी भित्र्याउँछन् र देशको चौपटै विकास हुन्छ ।सरकारले उनीहरुको स्थापनादेखि नै सोच्दै आएको छ, नेपाली मुलका विदेशीहरु अर्बपति छन्, लगानीको त मुलै फुटाउँछन् । र यीनका पैसाले हामी समृद्ध हुन्छौं । तर अपसोच, न यीनीहरुले देशमा लगानी भित्र्याउन सके, न देश नै कायापलट हुनसक्यो । बरु विदेशमा बसेर यीनीहरु नै भन्छन्, ‘थैट, यस्तो विजोगवाला देशमा को बस्छ ।’
गैरआवासीय नेपालीकै लगानीमा देश कायापलट हुन्थ्यो भने भइसक्थ्यो । तर २००३ मा स्थापना भएको यो विश्वस्तरिय संस्थाले २० बर्ष पुरा गरिसक्दा समेत नेपालका लागि ‘पशुपतिको जात्रा सीद्राको व्यापार’ भइरहेको छ । तर यही नारा भजाएर उनीहरुले भने टन्नै कमाए । स्थापनाकालिन अध्यक्ष उपेन्द्र महतोलाई अहिले आफ्नै पैसा गन्ने फुर्सद छैन । अहिले तपाईँसँग कति पैसा छ भनेर सोध्यो भन्यो, ‘त्यस्ता पैसा के गन्नु कति छ कति’ भन्छन् । उनीको पुँजीमध्ये नेपालमा त शून्य दशमलव ५ प्रतिशतमात्रै लगानी होला । देखाउन लायक त्यही एउटा काठमाडौंको मेडिसीटी अस्पताल छ । अन्यत्र ४५० मा जाँच्ने डाक्टरले यहाँ ८५० लिन्छन् । उनले नागरिकलाई दिएको फाइदा यही एउटा चर्काे शुल्क असुली हो ।बाँकी पैसा सबै विदेशमा छ ।अर्काे अध्यक्ष शेष घले अष्ट्रेलियाका टपटेन धनाड्यको सूचीमा छन् । उनले नेपालमा लगानी गरेको भए नेपालकै पहिलो धनाड्य बन्थ्ये । नेपालीहरुले रोजगारी पाउथेँ । तर अहँः नेपालमा डुबिन्छ भनेर लगानी गर्दैनन् । त्यही पनि लाजै गालै थोरै हिस्सा फालिदिएका छन् । त्यसपछिका सबैभन्दा विवादित पात्र भवन भट्ट पनि यो संस्थाको अध्यक्ष बने । उनले अर्बाैं कमाए । नेपालमा उनी ओशो तपोवनतिर कहिलेकाहीँ हल्लिँदै गरेको भेटिन्छन् । बरु अझै नेपाली पैसा सोहर्दै विदेश पठाउने उद्देश्य राखेर आफ्नै नामको बीबी एयरवेज नै चलाउँदै छन् । तर यीनीबाट पनि देशले कुनै फाइदा लिन सकेन । अर्थात् उनीहरु आफु त बने देशलाई बनाएनन् । तर गैरआवासीय नेपालीभित्र पनि सोझासिधा विदेशीहरु छन् । अर्थात् ८/१० जना अर्बसम्म बटुल्न सक्ने हैसियतमा छन् । ५/७ जना यताको कालो धनलाई श्वेत स्नान गर्दिन्छु भनेर नेताहरुसँग चोचोमोचो मिलाउन तल्लिन छन् । अरु उहीँ ‘पशुपतिको जात्रा सीद्राको व्यापार’ वाला छन् ।
केही गैरआवासीय नेपालीले हाइड्रोपावरमा लगानी गरेका छन् ।तर उनीहरुका हाइड्रोपावरले नेपालै उज्यालो बनाउने त परकै कुरा, चल्ने कि नचल्ने संकटमै छन् । केही अस्पताल र बैंकहरुमा लगानी छन् । जहाँ संख्या थपिने भन्दा अर्काे फाइदा देशलाई छैन । बरु गैरआवासीय नेपालबाट धेरै अपेक्षा गर्दा देश नै दुखी बनेको छ । अर्थात् कुनै पनि चिजबाट धेरै अपेक्षा गरियो भने पछि आफै दुखी भइन्छ । त्यसैले एनआरएनएबाट अपेक्षा गर्न आवश्यक छैन । अहिले उनीहरुको काठमाडौंमा ११ औं अन्तर्राष्ट्रिय महाधिवेशन चल्दैछ । अध्यक्षकै उम्मेदवार चारजना छन् । यसअघि तीन जना हुँदा सहमति नभएर भाँडभैलो भएपछि तीनै जना अध्यक्ष बनेर ६/६ महिना काम चलाएका थिए । आफै–आफै भिडेर सक्किने अवस्थामा रहेका उनीहरु फेरि भिडेर सक्किँदैछन् भन्ने पुष्टि अध्यक्षमा चारजनाबीच हुँदै गरेको हानाथापले गरिरहेको छ । यीनीहरुका अनुहारमा डलरको खोलो त देखिन्छ, तर देशका लागि कुनै खास खुराक देखिँदैन ।फलतः नेपालका लागि नेपाली मुलुकका विदेशीहरुको यो सम्मेलन महाकुम्भ मेला भन्दा अर्काे बनेको छैन । झन महाधिवेशनस्थलको तडकभडकले संस्थापकहरु नै चिन्तित छन् ।
अब महाधिवेशनस्थल, काठमाडौंको सुविधा सम्पन्न होटल सोल्टीकाे कुरा गरौं । यहाँ नेपाली मुलका विदेशीहरुको जमघट चलिरहेको छ । मानौं उनीहरु माटो सम्झिने नेपाल आएका हुन् । त्यो भन्दा अर्काे कुनै उद्देश्य छैन । तर यहाँ आएका सबैलाई जितेर फर्किनु छ।
चिटिक्क परेका नेपाली सुन्दरीहरुलाई गैरआवासीय नेपालीहरुले चुनावमा खटाएका छन् । यी युवतीहरु प्रनिनिधि हैनन् । तर आ–आफ्ना उमेदवार जिताउन जोडतोडका साथ प्रचार प्रसारमा लागिरहेका छन् ।
हातमा भिजिटिङ कार्ड र उम्मेदवारको पर्चा बोकेर उनीहरु भोटरहरुलाई भेट्छन् र भोट माग्छन् । यो काम गरेबाफत सम्भवतः उनीहरुलाई पनि डलरमै पेमेन्ट गर्ने व्यवस्था उम्मेदवारहरुले गरेका छन् । केही युवतीसँग हामीले यसविषयमा बुझ्दा उनीहले यो कुरा स्वीकार पनि गरेका छन् । अर्थात्, युवतीको सौन्दर्यता प्रयोग गरि भोटरलाई आफुतिर आर्कषित गर्न गैरआवासीय नेपालीहरु खप्पिस सावित भएका छन् । यसमध्ये केही उम्मेदवारका आफन्तीहरु छन्, जसले आफ्ना उम्मेदवारलाई जिताउन अह्म भूमिका खेलिरहेका छन् । तर यो महाधिवेशन स्थलमा झण्डै १५ सय भोटरमात्रै सहभागि भएका छन् । झण्डै २५ सय बढी भोटरहरु विदेशमै छन् । उनीहरुले अनलाइनमार्फत भोटिङ गर्नेछन् ।
०००

























