‘रेली बिक सहयोग अभियान’की संयोजकसमेत रहेकी एनआरएनए युकेकी महिला उपाध्यक्ष शकुन्तला गुरुङ पौराणिक कालकी शकुन्तला जस्तै छिन् । बेलायतको अल्डरसटमा व्यवसाय गरी बस्ने गुरुङ सरल, स्वच्छ र गरिब दुखीहरुको खोजी गरि हिड्ने सहयोगी मनकारी हुन् । यीनै शकुन्तला हुन्, जसले दुरदराजकी रेली बिकको खोजी गरी सहयोग जुटाउने काम गरेकी छिन् ।

अन्तर्राष्ट्रिय नारी दिवसको अवसरमा एनआरएनए युकेले भव्य कार्यक्रम गर्ने तयारी गरेको थियो । तर अध्यक्ष सुनिल बाबु खडका र कार्यसमितिको सक्रियतामा उक्त दिन तडकभडकका साथ कार्यक्रम गरिएन । कारण थियो, तडकभडकपूर्ण कार्यक्रम गर्नुभन्दा बरु त्यो खर्च जोगाएर कुनै दिनदुखीलाई सहयोग गर्ने ।

त्यसका लागि विगत भन्दा पृथक तरिकाले नारी दिवस मनाउने निर्णय गरेको एनआरएनए युकेले बाजुरा जिल्लाको विकट गाउँमा सहयोग पुर्‍याएको छ । त्यो सहयोग कुपोषणका कारण आफ्नो दुध नआएपछि बाख्राको दुध खुवाएर चारवटा बालबच्चालाई दुःखका साथ लालनपालन गरिरहेकी आमा रेली बिकले पाएकी छिन् । र त्यो सहयोगको संयोजन गर्ने काम उनी मनकारी शकुन्तला गुरुङले गरेकी थिइन् ।

एनआरएनए युकेका प्रवक्ता शशांक शर्माका अनुसार बाजुराको स्वामिकार्तिक खापर गाउँपालिका–१ मुक्तिकोट गाउँका १७ जना कुपोषित आमा र बच्चालाई एनआरएनए युकेले सहयोग गरेको छ । यसको लागि एनआरएनए युकेले १ लाख ५७ हजार पठाएको थियो ।

जसबाट रेली बिकको परिवारलाई ५३ हजार र अन्य १४ जना आमालाई ७ हजार ३ सयका दरले सहयोग गरिएको छ । त्यसबाहेक अन्य दुई जना आमालाई ८ हजार ३ सय नगद सहयोग उपलब्ध गराइएको छ । जुन सहयोग गाउँपालिका अध्यक्ष भरतबहादुर रोकायाले हस्तान्तरण गरेका थिए ।

बाजुरा जिल्ला मुक्तिकोट आधारभुत स्वास्थ्य चौकीले दिएको तथ्यांक अनुसार यो ईलाकामा रेली बिक जस्ता हजारौं कुपोषित आमा र बालिकाहरु छन् ।

रेली बिकको कुपोषणका कारणले दुध नआउने भएपछि उनका डेढ बर्षका छोरा कुपोषणको कहरमा रहेको थिए । उनले ‘बाख्राको दुध खुवाएर ४ सन्तान हुर्काएको र ४ जना बचाउन नसकेको बताएकी छिन् । जुन निकै कहालीलाग्दो अवस्था हो । सहयोग पाएपछि खुसी भएकी रेलीले पोषणयुक्त खाना किनेर खाने बताइन् । मुक्तिकोट गाउँमा मात्र कुपोषणबाट धेरै आमा र बच्चा प्रभावित बनेका छन् ।

बुधवार मात्र जिल्ला अस्पताल बाजुरामा ५ महिनाका बच्चाको कुपोषणबाट मृत्यु भएको थियो । बुढिनन्दा नगरपालिका–६ बस्ने रमिता नेपालीको ५ महिने छोरा जनम नेपालीको कुपोषणका कारणले मृत्यु भएको अस्पतालमा कार्यरत पोषण कार्यक्रम संयोजक निर्मला सुनारले बताइन् ।

स्वामीकार्तिक खापर गाउँपालिका–१ मुक्तिकोट गाउँमा बैशाख यता ५ जना बालवालिकाको मृत्यु भएको छ । बाजुरामा बर्षेनी रेकर्डमा नआएका धेरै बालबालिका कुपोषणका कारणले मृत्युवरण गर्न बाध्य छ ।

सुदुरपश्चिम प्रदेश स्वास्थ्य निर्देशनालयले भर्खर मात्र गरेको कुपोषणको सर्भेमा बाजुरामा कुपोषणको दर उच्च रहेको देखाएको छ । बाजुराका ९ स्थानीय तहका ६९ वडामध्ये २७ वडाका घरघरमा पुगेर ५ बर्ष मुनिका बालबालिकामा सर्भे गरिएको थियो । सर्भेक्षणमा पुड्कोपन ४८.८ प्रतिशत, ख्याउटेपन ८.६ प्रतिशत र कमतौल ३०.६ प्रतिशत देखिएको थियो । तथ्यांक अनुसार बाजुरामा ४८ प्रतिशत कुपोषण रहेको देखाएको छ ।

यो दरले बाजुराका बालबालिकामा कुपोषणको दर निकै उच्च रहेको देखाएको स्वास्थ्य कार्यालय बाजुराका प्रमुख महेश चन्दले बताए । बाजुरामा आमा र बच्चाको मृत्यु उच्च रहेपनि जिल्लास्थित स्वास्थ्य संस्थामा यो विवरण उपलब्ध छैन ।

प्रकाशित समय : २३:४७ बजे